Vasten is zo oud als de mensheid zelf
en werd al vroeg in de volksgeneeskunde gepraktiseerd. Intuïtief
hebben zieke mensen, vooral kinderen, vaak een afkeer van voedsel.
Ook dieren onthouden zich van voedsel als ze ziek zijn.
Vasten is meer dan hongeren; de
vrijwilligheid is een voorwaarde voor genezend vasten.Bij vrijwillig
vasten wordt eerst het zieke weefsel afgebroken, daarna het overbodige
en onnodige en pas na lang vasten gezond weefsel.
Onvrijwillig vasten (of een
hongertoestand) zorgt voor een innerlijke dwang, die via het centrale
zenuwstelsel tot een verkeerde leiding van de voeding van weefsels en
het functioneren van organen zorgt. Juist de onontbeerlijke weefsels en
substanties worden in de hongertoestand het eerste aangetast en
afgebroken, terwijl wat afgebroken moet worden blijft bestaan.De
hongertoestand vormt en verslechtert hongeroedemen en bepaalde
vetophopingen in het weefsel, terwijl het vasten deze vocht en
vetophopingen in het weefsel doet verdwijnen. Een gedwongen onthouding
van voedsel leidt mede door angst en stress vrij snel tot algehele
verzwakking, hongeroedemen en zelfs tot de dood.

Als iemand bewust vast,
bijvoorbeeld met het
doel zijn gezondheid te herwinnen, zien we dat allerlei processen op
gang komen die erop gericht zijn het organisme te ontdoen van allerlei
"slakken". Afvalproducten die zich hebben opgehoopt in het
bindweefsel worden afgevoerd, overtollig vetweefsel verdwijnt en ziek
weefsel wordt afgestoten. In sommige gevallen kan een goed multi-vitaminen en mineralen preparaat een eventueel al bestaand tekort niet
nog verder laten escaleren.

Na enkele dagen zijn de uitscheidingsreacties
goed merkbaar (een teken dat men inderdaad aan het reinigen is):
vieze, stinkende donkere urine, donkere ontlasting of juist diarree,
zweten, vieze ademlucht, beslagen tong, sterkere menstruatie, kleine
steentjes of gruis uit de galblaas, verkoudheid, loopneus of loopoor
enzovoort Dit zijn allemaal natuurlijke, onschuldige methoden van het lichaam
om zich te reinigen.
In het begin van het vasten zijn deze
reinigingssymptomen meestal niet zo sterk. Wel merk je al vrij snel
reacties als misselijkheid, hoofdpijn, duizeligheid, hartkloppingen, een
flauw gevoel, zweterigheid tot lichte koorts, kouwelijkheid, moeheid,
langzamere polsslag, daling van de bloeddruk en psychische symptomen als
lusteloosheid, labiliteit, geïrriteerdheid, depressiviteit enzovoort ( lang
niet bij iedereen ). Deze onaangename symptomen zijn het gevolg van een
tijdelijke opeenhoping van afvalstoffen en een laag suikergehalte in het
bloed. Zij kondigen eigenlijk de komst van de "vastencrisis"
aan, die slechts in zéér bijzondere omstandigheden (levensgevaar,
psychische instorting) voorkomen mag worden.

Bij het echte vasten hoort een vastencrisis,
men ziet het dan even niet meer zitten, het lichaam reinigt zich op
volle toeren. Zo'n crisis moet je juist stimuleren door reinigende
maatregelen te nemen die de afvalstoffen nog sneller doen afvoeren. Te
denken valt aan sauna, hydrotherapie, massages, veel in de buitenlucht
zijn, wandelen, veel drinken, klisma's enzovoort Hoe beter de voorbereiding
voor het vasten is geweest, hoe milder de crisis verloopt.

De mentale voorbereiding op het
vasten is net zo belangrijk als de lichamelijke: ga nooit zo maar in een
opwelling vasten maar neem er de tijd voor. Het beste lukt het vasten in
een periode dat je het wat rustiger aan kunt doen en in een natuurrijke
omgeving. De eerste keer nooit alleen op eigen houtje vasten maar met
een of meer anderen en onder kundige begeleiding. Reinigingsperioden bij
uitstek zijn het voorjaar en het begin van de herfst, maar bij bepaalde
ziektes kan er als aanvang van de therapie bijna altijd gevast worden.
De duur en de vorm van het vasten is heel individueel. Wel is het zo dat
de ene vorm sneller resultaat geeft dan de andere vorm. Vasten is ook
een tijd van rust en bezinning, veel bezig zijn met jezelf en dingen op
een rijtje zetten. Zo kan het gebeuren dat er tijdens het vasten soms
ingrijpende veranderingen of reacties plaatsvinden.

De fysieke voorbereiding gebeurt
zo'n drie dagen voor het echte vasten. Men begint in deze dagen af te
bouwen, dat betekend, niet roken, geen koffie, alcohol, vlees, vis,
eieren, vette spijzen, zoetigheid of sterke kruiden meer gebruiken maar
licht verteerbare voeding in de vorm van granen, brood, fruit, kwark,
weinig jonge kaas, groentes, kruidenthee enzovoort Daarna begint het echte
vasten. In de voorbereidingsfase kan men alvast reinigen door een
saunabad of hydrotherapie. Tijdens het vasten kan men elke ochtend
bitterzout (magn. sulf.) gebruiken, 1 tl. op een kopje water. Of
geneeskrachtige aarde of klei (Luvos, Argiletz, Vertargil) 1 tl. op een
kopje water, minimaal twee uur laten staan, doorroeren en dan opdrinken.
Het fijne
geneeskrachtige klei is
dat er enorm veel mineralen inzitten en dat je het ook als je niet vast
kunt gebruiken in de vorm van een inwendige klei kuur. Dit zou je kunnen
doen om je lichaam tussendoor te reinigen, weerstand te verhogen,
darmproblemen aan te pakken of om eventuele mineraaltekorten op te
heffen. Een kuur is niet moeilijk, je gebruikt 1 week klei, dan stop je
een week en dan weer drie weken dagelijks klei gebruiken.

Klisma's of lavementen werden in
de volksgeneeskunde heel veel toegepast, dit ter reiniging van de dikke
darm, om spijsverteringsproblemen te verbeteren en om gifstoffen op een
natuurlijke manier kwijt te raken. Als je tijdens het vasten klisma's
gebruikt zal het reinigingseffect van de kuur dus nog groter zijn en de
vastencrisis een stuk minder hevig. Tijdens het vasten kun je het beste
elke ochtend een klysma gebruiken en de eerste 2 à 3 dagen zelfs
meerdere (niet meer dan 2 uur tussen de klisma's laten verstrijken).
Gebruik het liefst lauw warm water of
kamillethee, vul hiermee het reservoir, zet het kraantje open, laat het
slangetje vollopen en doe het kraantje weer dicht.
Vet het mondstuk in met vaseline of
goudsbloemzalf en breng het voorzichtig in (als je dit liggend doet, dan
op je linkerzij gaan liggen). Zet het kraantje open en laat de inhoud
langzaam naar binnen lopen (hoe hoger het reservoir staat hoe harder het
water stroomt). Je merkt vanzelf wanneer het genoeg is, hou het vocht
even binnen om te weken en ga dan naar het toilet. Schrik niet van de
lucht, het zijn allemaal oude aangekoekte voedselresten die nu loskomen.
Geleidelijk aan zal de stank en ook het uiterlijk veranderen.
Klisma's mag je een week achter elkaar
gebruiken, langer dan een week alleen op medisch advies.

Er zijn talloze vormen van vasten, van
zeer simpel (en snel effectief) tot wat bewerkelijker (en van langere
duur). De meest gebruikte:
- Theevasten
- Gedurende de hele periode drinkt men
alleen kruidenthee. Deze theeën kunnen als doel hebben een
specifiek orgaanstelsel te ontgiften, of kunnen zo zijn samengesteld
dat ze meer stelsels ondersteunen.
Specifieke theesoorten zijn:
Er zijn ook kant en klare theemengsels te
koop in de natuurvoedingswinkel. Let er even op dat er geen senna of
sennae (cassia angustifolia in het latijn) in zit; dit is namelijk sterk
laxerend en je krijgt er ontzettende darmkrampen van. Het is maar even
een weet.

- Sapvasten
- Gedurende de hele periode drinkt men
alleen sappen van groente of fruit. De sappen moeten sloksgewijs
gedronken worden, goed inspeekselen! Groente en fruitsappen kunnen
afgewisseld worden, maar niet te snel achter elkaar i.v.m. gisting.
Verder mag er natuurlijk ook kruidenthee en water gedronken worden.
Zowel het sapvasten als het theevasten
zijn zware vormen van vasten, die echter wel na vijf á zeven dagen
beëindigd kunnen worden.

- Rijstvasten
- Gedurende de hele periode wordt een
paar keer per dag een kommetje zeer goed gaargekookte
zilvervliesrijst of een ander graan gegeten. Over de rijst mag wat
gomasio gestrooid worden of wat geroosterde noten of zaden. Zeer
goed kauwen is belangrijk. Tussendoor kan kruidenthee, bambu
(surrogaat koffie) of
bouillon gedronken worden. Deze vorm vraagt veel zelfdiscipline en
is in dat opzicht zwaar, ook al omdat hij ongeveer een maand duurt.
Er zijn nog veel meer soorten vasten
zoals bijvoorbeeld rauwkostvasten, Budwig vasten en de Mayr kuur. Wil je
hierover meer weten dan kun je dat nalezen, er zijn boeken over
uitgegeven.

Het moeilijkste van het vasten is het vastenbreken.
Dit moet zeer zorgvuldig gebeuren en niet te abrupt, omdat anders
ernstige maagdarm klachten kunnen ontstaan. Het lichaam moet
geleidelijk wennen aan grotere voedselopname, met name bij de eerste
twee vormen van vasten.
Alle moeite zou voor niets zijn geweest,
als men daarna weer snel begint aan de Hollandse pot inclusief de
gebruikelijke lekkernijen en snoeperijen.
Om je darmen weer in optimale conditie te
krijgen kun je een darmflora preparaat gebruiken, (bijv. Darmocare Forte van Bonusan). Darmflora preparaten bevatten
in de regel een aantal bacterie stammen in de juiste verhouding. Wat ook
een mogelijkheid is is vlozaad (zit bijv. in Colon Clean) of gebroken
lijnzaad (zelf breken is het beste - gebroken kan het maar een week
bewaard worden, daarna vormen zich schimmels). Vlozaad en lijnzaad
zorgen voor meer volume zodat je op
redelijk korte termijn weer naar de wc kunt.
Na het thee en sapvasten kan begonnen
worden met het langzaam eten van een rijpe, liefst biologische appel.
Een volgende maaltijd kan een zelfgemaakte, niet zoute groentesoep
gegeten worden, eventueel met een rijstewafel of een snee knäckebröd.
De volgende dag kan voorzichtig wat
knäckebröd geprobeerd worden met iets boter, kwark of heel jonge kaas
(dun). Later op de dag herhalen. Uitbreiden wanneer mogelijk met goed
gaar gekookte granen en gekookte groentes. Biogarde kan ook snel weer
gegeten worden maar niet koud. De dagen die volgen kunnen gebruikt
worden om langzaam naar een gezonde voeding over te schakelen.
Voorzichtig zijn met vers brood, liever nog geen vlees en vette spijzen
en geen zwaar verteerbare groentes (kool, uien) of peulvruchten, liever
geen koffie en zoetigheid en geen scherpe specerijen of kruiden.
Het vastenbreken van de andere
vastenkuren verloopt veel sneller omdat de hele periode wel gegeten
werd, maar ook hierbij geldt: voorzichtig opbouwen als hierboven en
niets forceren.
De genoemde vastenkuren zijn niet
geschikt voor iedereen. Contra- indicaties (wanneer mag het niet):
mensen die ernstig verzwakt zijn, sterk vermagerde mensen, patiënten met
diabetes, hartaandoeningen, chronische infecties, maagzweren,
neurologische aandoeningen, schildklieraandoeningen, mensen die leven
onder sterke psychische druk, zwangere en zogende vrouwen en mensen die
lijden of leden aan anorexia of boulimia nervosa.
-